BİSMİLLÂHİRRAHMÂNİRRAHÎM.ESTAĞFİRULLÂH EL AZÎM.LÂ İLÂHE İLLALLAH.ALLAHLÂ İLÂHE İLLÂ ENTE, SÜBHÂNEKE İNNÎ KUNTU MİNE’Z-ZÂLİMÎN.BİSMİLLÂHİRRAHMÂNİRRAHÎM.ESTAĞFİRULLÂH EL AZÎM.LÂ İLÂHE İLLALLAH.ALLAHLÂ İLÂHE İLLÂ ENTE, SÜBHÂNEKE İNNÎ KUNTU MİNE’Z-ZÂLİMÎN.
Surelerin Özellikleri Serisi

SÂFFÂT SURESİ

“Saf Tutan Melekler ve Büyük İmtihan”
Anlamı
Saf Tutanlar
İniş Yeri
Mekke
Ayet Sayısı
182 Ayet
Cüz
23. Cüz
Konusu
Melekler ve Teslimiyet
Hz. İbrahim ve Büyük Kurban İmtihanı
Rüya ve Teslimiyet: Hz. İbrahim (a.s) rüyasında oğlunu kurban ettiğini görür ve bunu oğluna (İsmail’e) açar. Oğlu, “Babacığım! Emrolunduğun şeyi yap. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın” diyerek muazzam bir teslimiyet gösterir.
Büyük Fidye (Kurban): İkisi de Allah’ın emrine teslim olup İbrahim oğlunu yatırınca, Allah; “Rüyanı doğruladın” diye seslendi ve oğlunun yerine “Büyük bir kurbanlık” (koç) fidye olarak gönderdi.
“Biz bunu (kurbanı) sonraki nesiller içinde (bir sünnet olarak) bıraktık. Selam olsun İbrahim’e.” (Sâffât 108-109).
30 Bölümde Surenin Özeti
1
Meleklerin Yemini Saf saf dizilen, kötülüğü engelleyen ve zikir okuyan meleklere yemin olsun ki İlahınız birdir.
2
Göğün Süsü Biz en yakın göğü yıldızlarla süsledik ve onu her inatçı şeytandan koruduk.
3
Şihab (Alev Topu) Şeytanlar Melek-i A’lâ’yı (Yüce Meclisi) dinleyemezler; kulak hırsızlığı yapanı delici bir alev takip eder.
4
Yaratılış Sorusu Onlara sor: Yaratılışça kendileri mi daha zor, yoksa bizim diğer yarattıklarımız mı?
5
Alaycılar Sen (inkarlarına) şaşıyorsun, onlar ise alay ediyorlar. Öğüt verilince düşünmüyorlar.
6
Tek Bir Ses (Zecra) Diriliş için sadece korkunç bir ses (zecra) yeterlidir; birdenbire etrafa bakınacaklardır.
7
Ayrışma Günü “İşte bu, yalanlamış olduğunuz hüküm ve ayrışma günüdür.”
8
Zalimleri Toplayın “Zalimleri, eşlerini (yoldaşlarını) ve Allah’tan başka taptıklarını toplayın!”
9
Durdurun Onları! “Onları durdurun! Çünkü onlar sorguya çekileceklerdir.”
10
Suçlama Birbirlerine dönüp: “Siz bize sağdan (suret-i haktan/din adına) gelirdiniz” diye suçlarlar.
11
Liderlerin Savunması Saptıranlar: “Hayır, siz zaten inanmamıştınız. Bizim üzerinizde zorlayıcı bir gücümüz yoktu.”
12
Ortak Azap O gün hepsi azapta ortaktırlar. Çünkü “La ilahe illallah” denince kibirlenirlerdi.
13
Deli Şair İftirası “Mecnun bir şair için ilahlarımızı mı terk edeceğiz?” diyorlardı.
14
İhlaslı Kullar Ancak Allah’ın ihlaslı (samimi) kulları müstesna; onlar için bilinen bir rızık vardır.
15
Cennet Sohbeti Naim cennetlerinde, tahtlar üzerinde karşılıklı otururlar; onlara kadehler dolaştırılır.
16
Cennet Şarabı Kaynağından doldurulmuş bembeyaz, içenlere lezzet veren, baş ağrıtmayan bir içecek.
17
Cehennemdeki Arkadaş Cennetlik biri: “Benim dünyada bir arkadaşım vardı, dirilişi inkar ederdi” der.
18
Aşağı Bakış Aşağı (cehenneme) bakar ve arkadaşını ateşin ortasında görür.
19
Sen Beni Mahvedecektin “Vallahi, az kalsın beni de helak edecektin. Rabbimin lütfu olmasa ben de orada olurdum.”
20
Büyük Kurtuluş “İşte büyük kurtuluş budur. Çalışanlar bunun için çalışsınlar.”
21
Zakkum Ağacı Zalimler için hazırlanan, cehennemin dibinden çıkan, tomurcukları şeytan başı gibi olan ağaç.
22
Nuh’un Duası Nuh bize dua etmişti. Biz ne güzel icabet edeniz! Onu ve ehlini kurtardık.
23
İbrahim ve Putlar “Siz ve Allah’tan başka taptıklarınız nedir?” diye sordu ve putları kırdı.
24
Ateşe Atılma Onlar tuzak kurdular (ateşe attılar), ama biz onları en alçak duruma düşürdük.
25
İsmail (Uysal Çocuk) İbrahim’e “yumuşak huylu bir oğul” (İsmail) müjdeledik.
26
Kurban İmtihanı Oğlu koşma çağına gelince rüyasını anlattı. Oğlu “Emrolunduğunu yap” dedi.
27
Teslimiyet Anı Her ikisi de teslim olup, İbrahim oğlunu şakağı üzerine yatırınca imtihanı kazandılar.
28
İlyas ve İlyasîn İlyas (a.s) da “Ba’l putuna tapıp, Yaratıcıların en güzelini bırakır mısınız?” dedi.
29
Lut’un Kurtuluşu Lut’u ve ailesini kurtardık, ancak geride kalan yaşlı kadın (karısı) hariç.
30
Yunus ve Gemi Dolu gemiye kaçtı, kura çekildi, kaybedenlerden oldu ve balık onu yuttu.
Fazileti ve Hadis-i Şerifler
“Yasin, Kur’an’ın kalbidir. Sâffât ise Kur’an’ın şerefidir (süsüdür).”
(Müfessirlerin Beyanı)
Peygamberimiz (s.a.v) namazdan sonra Sâffât Suresi’nin son üç ayetini okurdu: “Sübhâne rabbike rabbil izzeti ammâ yasifûn. Ve selâmün alel mürselîn. Velhamdülillâhi rabbil âlemîn.”
(Tirmizî, Salât)
“Kim Sâffât Suresi’ni okursa, Allah ona bütün cinlerin ve şeytanların sayısınca on sevap verir, şeytanları ondan uzaklaştırır.”
(Tefsir-i Beyzâvî)
Hz. Yunus’un balığın karnında tesbih etmesi (Sâffât 143-144) hakkında: “Eğer çok tesbih edenlerden olmasaydı, diriliş gününe kadar onun karnında kalırdı.”
(Ayetin Açıklaması)
Sâffât Suresi Son Ayetler (180-182)
“İzzet ve kudret Rabbi olan senin Rabbin, onların isnat ettikleri (noksan) sıfatlardan münezzehtir. Gönderilen bütün peygamberlere selam olsun. Alemlerin Rabbi olan Allah’a hamdolsun.”
ÂMİN

SÂFFÂT SURESİ KISSALARI

“Büyük Kurban, İlyas’ın Uyarısı ve Yunus’un Kurtuluşu”

01

Rüya ve Teslimiyet

Ayetler: 100 – 113

Hz. İbrahim, yaşlılığında kendisine “Salihlerden bir evlat” (İsmail) bahşedilmesi için dua etti. Çocuk büyüyüp koşma çağına gelince İbrahim (a.s) bir rüya gördü. Rüyasında oğlunu kurban ediyordu. Bunu oğluna açtı: “Yavrucuğum! Rüyada seni boğazladığımı görüyorum; bir düşün, ne dersin?”

Oğlu, muazzam bir teslimiyetle cevap verdi: “Babacığım! Emrolunduğun şeyi yap. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın.” İkisi de Allah’ın emrine teslim olup, İbrahim oğlunu şakağı üzerine yatırınca imtihanı kazandılar. Allah (c.c) seslendi: “Ey İbrahim! Rüyayı doğruladın.” Ve oğlunun yerine fidye olarak “Büyük Bir Kurbanlık” (Zibh-i Azîm) indirdi.

Kıssadan Hisse
Gerçek kurban, Allah için en sevdiğinden vazgeçebilmektir. Kul, Allah’ın emrine “amasız” teslim olduğunda, Allah ona mutlaka bir çıkış yolu ve ferahlık (kurban) gönderir.
02

Yaratıcıların En Güzelini Bırakmak

Ayetler: 123 – 132

Hz. İlyas (a.s), Ba’lbek halkına gönderilmişti. Kavmi, “Ba’l” adında altın bir puta tapıyordu. İlyas (a.s) onları uyardı: “Allah’tan korkmaz mısınız? Yaratıcıların en güzeli olan; sizin de, geçmiş atalarınızın da Rabbi olan Allah’ı bırakıp da Ba’l’e mi tapıyorsunuz?”

Kavmi onu yalanladı ve atalarının dininde diretti. Ancak Allah’ın ihlaslı kulları hariç, diğerleri (azapla) hazır bulundurulacaklardır. Allah, İlyas’ı (a.s) sonrakiler içinde güzel bir namla (Selam olsun İlyasîn’e) yaşattı.

Kıssadan Hisse
Toplumun çoğunluğunun bir yanlışı yapması, o yanlışı doğru kılmaz. Hakikat, sayı çokluğuyla değil, Yaratıcı’nın emriyle ölçülür. Batıl ilahlar (Ba’l), insana ne fayda ne zarar verebilir.
03

Kınanmış Halde Yutulmak

Ayetler: 139 – 148

Hz. Yunus, kavmine kızıp Allah’tan izinsiz görev yerini terk ederek dolu bir gemiye kaçtı. Gemide kura çekildi ve kaybedenlerden oldu. Denize atılınca, kendisi kınanmış bir haldeyken balık onu yuttu.

Ayet, kurtuluşun sırrını şöyle açıklar: “Eğer o, Allah’ı çokça tesbih edenlerden olmasaydı, (insanların) diriltilecekleri güne kadar balığın karnında kalırdı.” Önceden yaptığı zikirler ve balığın karnındaki tövbesi onu kurtardı. Allah onu hasta bir halde, ağaçsız, çıplak bir yere attı ve üzerine gölge yapması için kabak türünden geniş yapraklı bir bitki bitirdi.

Kıssadan Hisse
Rahatlık zamanında yapılan ibadet ve zikirler (tesbih), insanı darlık zamanında (balığın karnı gibi çıkmazlarda) kurtarır. Allah’ın izni olmadan görevi terk etmek, peygamber bile olsa imtihan sebebidir.
04

Gökleri Koruyan Saflar

Ayetler: 1 – 10

Sure, ismini aldığı muazzam bir yeminle başlar: “Saf saf dizilenlere (meleklere), haykırıp sürenlere ve zikir (Kur’an) okuyanlara andolsun ki; İlahınız birdir.”

Şeytanlar, göklerdeki melekler meclisini (Mele-i A’lâ) dinlemek, gaybı çalmak isterler. Ancak Allah, gökyüzünü yıldızlarla süslemiş ve onları korumuştur. Kulak hırsızlığı yapmaya kalkan her şeytan, “delip geçen bir alev topu” (Şihab) ile kovalanır ve yakılır.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Menu
Sahabiler