Ramazan’ın Son Günleri
Elveda Yâ Şehr-i Ramazan ve Azat Olma Vakti
GÜNLÜK MANEVİ VİRD: CEHENNEMDEN AZAT DUASI
اَللَّهُمَّ أَعْتِقْ رِقَابَنَا مِنَ النَّارِ
“Allâhümme a’tık rikâbenâ minen-nâr.”
(Allah’ım! Boynumuzu cehennem ateşinden azat eyle ve bizi bağışla.)
0
Günlük Hedef: Son On Günde Gözyaşıyla (100+)
Bismillâhirrahmânirrahîm
Bismillâhirrahmânirrahîm… Allâhümme salli alâ seyyidinâ Muhammed’in, ve alâ âlihî ve sahbihî ve sellim.
“Sayılı günlerdir… Allah’u Teala sayıyı tamamlamanızı ve size hidayet ettiği (doğru yolu gösterdiği) için O’nu yüceltmenizi ister. Umulur ki şükredersiniz.”
(Bakara Sûre-i Şerif’i, 184-185)
(Bakara Sûre-i Şerif’i, 184-185)
“Başı rahmet, ortası mağfiret, sonu ise cehennem azabından kurtuluş olan” mübarek Ramazan-ı Şerif, heybesini toplayıp sessizce aramızdan ayrılıyor. Bu kutlu misafirin gidişi, kalbi uyanık olan müminlerde derin bir hüzün (firak) bırakır. Ancak son günler, sadece ağlamak için değil, eksikleri telafi etmek ve kalbi tamamen temizlemek için verilmiş son bir mühlettir. Peygamberimiz efendimiz (Sallallahu Aleyhi ve Sellem), bu son on güne girildiğinde yatağını kaldırır, paçaları sıvar ve kendisini tamamen Rabbine verirdi. Çünkü İtk (cehennemden azat olma) beratları ve Kadir Gecesinin eşsiz nurları bu son demlere gizlenmiştir. Elveda Yâ Şehr-i Ramazan derken, asıl soru şudur: O bizden razı olarak mı gidiyor?
KUR’AN-I KERİM’DE SON DEMLER VE İSTİĞFAR
Rabbinin Affına Koşanlar
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ
Bismillâhirrahmânirrahîm
وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
Okunuşu: Ve li-tükmilül-ıddete ve li-tükebbirullâhe alâ mâ hedâküm ve lealleküm teşkürûn.
1. “…Allah’u Teala (oruç günlerinin) sayısını tamamlamanızı ve size hidayet ettiği için O’nu yüceltmenizi (tekbir getirmenizi) ister. Umulur ki şükredersiniz.”
(Bakara Sûre-i Şerif’i, 185)
وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ ۖ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ
Okunuşu: Ve izâ seeleke ıbâdî annî fe-innî karîb; ücîbü da’veted-dâı izâ deân.
2. “(Ey Muhammed!) Kullarım sana Beni sorduklarında (söyle onlara): Şüphesiz Ben çok yakınım. Bana dua ettiğinde dua edenin dileğine karşılık veririm.”
(Bakara Sûre-i Şerif’i, 186)
وَسَارِعُوا إِلَىٰ مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ أُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِينَ
Okunuşu: Ve sâriû ilâ mağfiratin min rabbiküm ve cennetin arduhes-semâvâtü vel-ardu uıddet lil-müttekîn.
3. “Rabbinizin bağışlamasına ve takva sahipleri (kalbini kötülüklerden temizleyenler) için hazırlanmış, genişliği gökler ve yer kadar olan Cennete koşun.”
(Âl-i İmrân Sûre-i Şerif’i, 133)
قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا
Okunuşu: Kul yâ ıbâdiyellezîne esrafû alâ enfüsihim lâ taknetû min rahmetillâh; innallâhe yağfiruz-zünûbe cemîâ.
4. “De ki: Ey kendi aleyhlerine haddi aşan (günahkâr) kullarım! Allah’u Teala’nın rahmetinden ümit kesmeyin. Şüphesiz Allah, bütün günahları bağışlar.”
(Zümer Sûre-i Şerif’i, 53)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا تُوبُوا إِلَى اللَّهِ تَوْبَةً نَصُوحًا
Okunuşu: Yâ eyyühellezîne âmenû tûbû ilallâhi tevbeten nasûhâ.
5. “Ey iman edenler! (Ramazan bitmeden) yürekten, samimi (ve bir daha dönmemek üzere) bir tövbe ile Allah’u Teala’ya dönün.”
(Tahrîm Sûre-i Şerif’i, 8)
وَالَّذِينَ يُؤْتُونَ مَا آتَوْا وَقُلُوبُهُمْ وَجِلَةٌ أَنَّهُمْ إِلَىٰ رَبِّهِمْ رَاجِعُونَ
Okunuşu: Vellezîne yü’tûne mâ âtev ve kulûbühüm veciletün ennehüm ilâ rabbihim râciûn.
6. “Onlar, Rablerine dönecekleri için verdiklerini (ve yaptıkları ibadetleri) kalpleri ürpererek (kabul oldu mu korkusuyla) veren kimselerdir.”
(Mü’minûn Sûre-i Şerif’i, 60)
إِلَّا مَنْ تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ عَمَلًا صَالِحًا فَأُولَٰئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئَاتِهِمْ حَسَنَاتٍ
Okunuşu: İllâ men tâbe ve âmene ve amile amelen sâlihan fe-ülâike yübeddilüllâhu seyyiâtihim hasenât.
7. “Ancak tövbe eden, iman eden ve salih amel işleyenler başkadır. Allah’u Teala onların kötülüklerini (günahlarını) iyiliklere (sevaba) çevirir.”
(Furkân Sûre-i Şerif’i, 70)
وَرَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ ۚ فَسَأَكْتُبُهَا لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ
Okunuşu: Ve rahmetî vesiat külle şey’; feseektübühâ lillezîne yettekûne ve yü’tûnez-zekâte.
8. “…Benim rahmetim ise her şeyi kuşatmıştır. Onu, takva sahiplerine (kötülükten temizlenenlere) ve zekâtı (fıtır sadakasını) verenlere yazacağım.”
(A’râf Sûre-i Şerif’i, 156)
الصَّابِرِينَ وَالصَّادِقِينَ وَالْقَانِتِينَ وَالْمُنْفِقِينَ وَالْمُسْتَغْفِرِينَ بِالْأَسْحَارِ
Okunuşu: Es-sâbirîne ves-sâdikîne vel-kânitîne vel-münfikîne vel-müstağfirîne bil-eshâr.
9. “(O cennetlikler); sabredenler, doğru olanlar, gönülden itaat edenler, infak edenler ve seher vakitlerinde (Ramazan gecelerinde) bağışlanma dileyenlerdir.”
(Âl-i İmrân Sûre-i Şerif’i, 17)
رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا
Okunuşu: Rabbenâ lâ tüâhıznâ in nesînâ ev ahta’nâ.
10. “Rabbimiz! Eğer (bu ay boyunca) unuttuk veya hataya düştüysek, bizi hesaba çekme (bizi affederek temizle).”
(Bakara Sûre-i Şerif’i, 286)
HADİS-İ ŞERİFLERDEN 10 İNCİ
Peygamberimiz efendimiz (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)’in Uyarıları ve Müjdeleri
1. AZAT OLMA (KURTULUŞ) GÜNLERİ
“Bu ayın (Ramazan’ın) başı rahmet, ortası mağfiret, sonu ise cehennem ateşinden azat olmaktır (kurtuluştur).”
[İbn Huzeyme, es-Sahîh]
2. SON ON GÜNDE İTİKAF
“Peygamberimiz efendimiz (Sallallahu Aleyhi ve Sellem), vefat edinceye kadar Ramazanın son on gününde itikafa girerdi (dünyevi işleri bırakıp mescitte ibadete çekilirdi).”
[Buhârî, İ’tikâf, 1]
3. GECELERİ İHYA ETMEK
“Ramazanın son on günü girince Peygamberimiz efendimiz geceleri ihya eder, ev halkını uyandırır, (ibadet için) ciddiyetle soyunur ve eşleriyle ilişkisini keserdi.”
[Müslim, İ’tikâf, 7]
4. GÜNAHLARIN TEMİZLENMESİ
“Kim inanarak ve sevabını yalnızca Allah’u Teala’dan umarak Ramazan orucunu tutarsa, (ayın sonunda) onun geçmiş bütün günahları bağışlanır.”
[Buhârî, Îmân, 28]
5. BURNU YERDE SÜRTÜLSÜN
Cebrail (a.s) dua etti, Peygamberimiz (s.a.v) amin dedi: “Ramazan ayına ulaşıp da (sonuna geldiğinde) günahları bağışlanmayan (kendini temizleyemeyen) kimsenin burnu yerde sürtülsün!”
[Tirmizî, Daavât, 100]
6. HER GECE AZAT EDİLENLER
“Şüphesiz Allah’u Teala’nın Ramazanın her iftar vaktinde cehennem ateşinden azat ettiği (kurtardığı) kulları vardır. Bu (azat işlemi), Ramazanın her gecesinde olur.”
[İbn Mâce, Sıyâm, 2]
7. KADİR GECESİNİ ARAMAK
“Kadir Gecesini Ramazanın son on gününde, tek gecelerde arayın!” (Son demlerde uyanık kalarak kalbi O’na açın).
[Buhârî, Leyletü’l-Kadr, 3]
8. MELEKLERİN İNİŞİ
“Ramazanın son gecesi olunca, gökler ve melekler, Ümmet-i Muhammed’e gelecek olan musibetten (Ramazanın gidişinden) dolayı ağlarlar.” (Ramazanın gidişi en büyük kayıptır).
[Beyhakî, Şuabu’l-İman]
9. İŞÇİNİN HAKKININ VERİLMESİ
“Ramazanın son gecesinde, oruç tutan kulların bütün günahları bağışlanır. Sahabeler ‘O Kadir gecesi midir?’ dediler. Efendimiz: ‘Hayır, işçi işini bitirdiği zaman (Ramazan tamamlandığında) onun ücreti (affı) tam olarak verilir’ buyurdu.”
[Ahmed b. Hanbel, Müsned]
10. ORUÇLUNUN AĞIZ KOKUSU
“Nefsim kudret elinde olan Allah’u Teala’ya yemin ederim ki, oruçlunun ağız kokusu, Allah katında misk kokusundan daha güzeldir.” (Açlıkla temizlenen bedenin manevi güzelliğidir).
[Buhârî, Savm, 2]
GÖNÜL SULTANLARINDAN (5 KELAM)
Hikmet Pınarları
“Ramazan ayı bir misafirdi, gidiyor diye ağlama. Asıl sen kendi haline ağla! Çünkü o her yıl geri gelecek, ama sen gelecek yıl ona kavuşabilecek misin belli değil.”
– Hz. Mevlânâ
“Hakiki derviş, Ramazanın son günlerini ömrünün son nefesleri gibi yaşar. Bir ay boyunca kalbini ektiği nur tohumlarının, şeytanın fırtınasıyla uçup gitmesine izin vermez.”
– Şah-ı Nakşibend (k.s)
Bizim Yunus der ki: “Gitti bu ay hasret ile, bizden şikayetçi midir? Oruç, namaz, tesbih ile, bizden şikayetçi midir? Elveda ey Şehr-i Ramazan…”
– Bizim Yunus
“Orucun üç derecesi vardır: Sadece midenin orucu, azaların orucu ve kalbin orucu. Ramazanın son demlerinde en azından kalbini masivadan (dünyadan) temizleyerek o büyük iftara (affedilmeye) hazırlan.”
– İmam Gazâlî
“Ey oğul! Bu mübarek ay senin evine gelen ulu bir misafirdi. O gidiyor, giderken onun heybesine ne koydun? Günahlarını mı yükledin, yoksa istiğfarla temizlenmiş bir kalbi mi ona şahit kıldın?”
– Abdülkadir Geylânî
KISSADAN HİSSELER (5 İBRET)
1. PEYGAMBERİMİZİN (S.A.V) SON ON GÜN GAYRETİ
Hz. Aişe (r.a) validemiz anlatıyor: “Ramazanın ilk yirmi günü geçtiğinde, Peygamberimiz efendimiz (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) ibadeti artırır, fakat son on güne girildiğinde adeta dünyadan tamamen kopardı. Paçalarını sıvar, kemerini sıkar, bütün geceyi uyanık geçirir ve bizi de uyandırırdı.” O, ümmetinin günahlarını temizlemek ve onlara şefaat edebilmek için son anlara kadar gözyaşı dökerdi.
[Kaynak: Müslim, İ’tikâf, 7]
2. HZ. ÖMER’İN (R.A) RAMAZAN BİTİŞİNDEKİ GÖZYAŞLARI
Ramazan ayının son günü yaklaştığında, herkes bayram sevinci yaşarken Halife Hz. Ömer (r.a) hüzünle bir köşeye çekilir ve ağlardı. Sahabeler ona: “Ey Müminlerin Emiri, neden bu kadar kederlisin?” diye sorduklarında, “Nasıl ağlamayayım? Ramazan ayı rahmetiyle geldi ama gidiyor. Acaba amellerim kabul olup kalbim günahlardan temizlendi mi (makbul olanlardan mıyım), yoksa (kovulan) mahrumlardan mıyım? Bilmiyorum!” derdi.
[Kaynak: İbnü’l Cevzi, Sıfatü’s-Safve]
3. BAYEZİD-İ BİSTAMİ VE SON İFTAR
Bayezid-i Bistami Hazretleri, Ramazanın son gününde iftar sofrasına oturduğunda eline aldığı hurmayı bir türlü ağzına götüremez, gözyaşlarıyla ıslatırdı. “Efendim, neden yemiyorsunuz?” diyenlere şöyle derdi: “Bir ay boyunca tuttuğum orucun, çektiğim zikrin karşılığında Allah’u Teala bana ‘Kulum, sen Benim için aç kaldın, Ben de seni affettim’ demediyse, bu hurma benim boğazımdan nasıl geçsin? Ben midemin değil, affedilmenin iftarını bekliyorum.”
[Kaynak: Ferîdüddin Attâr, Tezkiretü’l-Evliyâ]
4. İMAM RABBANİ VE RAMAZANIN BEREKETİ
İmam Rabbani Hazretleri mektuplarında ihvanını uyararak şöyle derdi: “Ramazan ayı, bütün senenin kalbidir. Kim bu ayı gafletten uzak, uyanık ve kalbini temizleyerek geçirirse, bütün yılı bereketli ve nurlu geçer. Kim de bu ayı günahlarla ve uykuyla ziyan ederse, onun bütün yılı perişanlık içinde geçer. Son günlerinde dahi olsa tövbe ile bu bereketi yakalamaya çalışın.”
[Kaynak: Mektûbât-ı Rabbânî]
5. VEYSEL KARANİ’NİN UYKUSUZ GECELERİ
Veysel Karani Hazretleri, Ramazanın son günleri geldiğinde hiç uyumazdı. “Bu gece rükû gecesidir, bu gece secde gecesidir” diyerek saatlerce ibadet ederdi. Gençler ona “Bedenin yorulmuyor mu?” dediklerinde; “Benim Rabbime layık tek bir secdem bile yok. Cehennemden azat edilme fermanlarının yazıldığı bu gecelerde uykuda olan, ancak ahmaktır. Gözyaşıyla temizlenmeyene, uykudan başka pay yoktur” diyerek son demleri ganimet bilirdi.
[Kaynak: Hilyetü’l-Evliyâ]
Nefis Muhasebesi: Veda Aynası
(Ramazan’ı uğurlarken kalbimize sormamız gerekenler)
- Bir ay boyunca aç ve susuz kaldım; peki midem oruç tutarken, kalbimi yalandan, gıybetten ve öfkeden temizleyebildim mi?
- Ramazanın son günlerinde cehennemden azat olma fırsatı varken, ben bayram alışverişinin ve dünya telaşının gafletine mi daldım?
- Peygamberimiz efendimiz son on günü ibadetle ihya ederken, ben yorgunluğumu bahane edip rahmet kapısından erken mi ayrıldım?
- Ramazan bittiğinde sadece “oruç tutma zorluğundan” kurtulduğum için mi seviniyorum, yoksa manevi bir hüzünle “Elveda” diyebiliyor muyum?
- Bu ay boyunca kazandığım namaz, infak ve Kur’an şuurunu, Ramazan’dan sonraki on bir aya da taşıyabilecek o “temizlenmiş” iradeye kavuşabildim mi?
Bizi Cehennem Ateşinden Azat Eyle!
(Peygamberimiz efendimiz’in, son günlerde ve Kadir gecesinde ümmetine vasiyet ettiği o muazzam kurtuluş duası)
Âmin, Yâ Rabbel Âlemin.
اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ الْعَفْوَ فَاعْفُ عَنِّي، وَأَعْتِقْ رِقَابَنَا مِنَ النَّارِ
Okunuşu: Allâhümme inneke afüvvün tuhibbül-afve fa’fü annî, ve a’tık rikâbenâ minen-nâr.
“Allah’ım! Sen çok affedicisin, affetmeyi seversin, beni de affet. Ve (Ramazan-ı Şerif’in yüzü suyu hürmetine kalbimizi günahlardan temizleyerek) boynumuzu cehennem ateşinden azat eyle!”(Peygamberimiz efendimiz’in, son günlerde ve Kadir gecesinde ümmetine vasiyet ettiği o muazzam kurtuluş duası)
Âmin, Yâ Rabbel Âlemin.
